Bedrijfswaarde berekenen, zo doe je dat!

Welke 3 belangrijke parameters moet je in beeld brengen?

Veel ondernemers hopen op enig moment met de verkoop van hun bedrijf een zodanige financiële klapper te maken dat de oude dag financieel goed verzekerd is. Pensioen opbouwen komt er voor ondernemers vaak tijdens de rit niet van. De opbrengst van het bedrijf moet dan ook meestal de pensioenpot goed gaan (aan)vullen.

Om er daarbij van verzekerd te zijn dat het potje zeker goed gevuld gaat worden is het wel zaak dat duidelijk is hoe de waarde op een correcte wijze berekend kan worden. Er zijn vele manieren — in dit artikel worden de 3 belangrijkste parameters toegelicht die bij de berekening gebruikt worden.

Een belangrijke vraag die vooraf gesteld dient te worden: is de bedrijfswaarde ook de prijs die de onderneming op gaat brengen? De waarde berekenen is één ding — of je die waarde bij verkoop ook krijgt is geen zekerheid. Het verschil tussen waarde en prijs komt verderop ook aan de orde.

Hoe ga je nu te werk?

Allereerst is het van belang voor welk doel je de waarde van je onderneming gaat berekenen. Periodiek (meestal jaarlijks) komen de cijfers van de accountant in de balans naar voren en daarin wordt o.a. het eigen vermogen weergegeven.

Dit eigen vermogen, meestal opgebouwd uit aandelenkapitaal en reserves, vertegenwoordigt op dat moment de waarde van het bedrijf. Uitgangspunt is dat je op datzelfde moment alle voorraden zou verkopen, machines en panden zou verkopen (tegen de boekwaarde) en de afnemers je per direct betalen. Je kunt op datzelfde moment al je leveranciers betalen, de belastingdienst, alle schulden aflossen — wat je dan in de kas/op de bank overhoudt is precies het eigen vermogen.

Het is daarbij wel noodzakelijk dat het personeel op diezelfde dag stopt (zonder opzegtermijn), dat er geen vakantiedagen meer open staan en dat er naar afnemers en leveranciers geen enkele verplichting meer loopt.

Belangrijke uitkomst: voor het berekenen van de waarde is het verdienvermogen van de activiteiten doorslaggevend — en veel minder of de bestaande situatie tot een positief saldo leidt bij het salderen van bezittingen minus schulden.

Focus dus op de hoogte van de positieve kasstroom in de toekomst. Met een naar verwachting stijgende kasstroom wordt je bedrijf jaarlijks meer waard. Bij de waardebepaling is het aannemelijk maken van die groeiverwachting het belangrijkste discussiepunt. Hoe valt die toekomstige groei nu te bewijzen?

Veel ondernemers proberen op verschillende manieren de winst jaar op jaar te drukken — om zo min mogelijk belasting te hoeven betalen. Verschillende posten worden gebruikt om extra reserveringen te maken en andere tools om de resultaten te drukken. Belasting betalen doet tenslotte niemand graag. De uitkomst van de waarde van het bedrijf wordt zo automatisch óók gedrukt, en dat heeft uiteindelijk een aanzienlijk effect op de prijs bij verkoop.

Maakt het dan niet uit op welke wijze je de waarde berekent?

De eerlijkheid gebiedt te zeggen dat het feitelijk niet uitmaakt welke rekentool je gebruikt. Er zijn onvoorstelbaar veel manieren om de waarde van je onderneming te berekenen. In de basis komen al die methodes neer op drie uitgangspunten:

1. 1 Kasstroom

   Wat is de kasstroom naar de toekomst?

2. 2 Risico

   Welke risico's zijn er met betrekking tot het daadwerkelijk realiseren van die kasstroom?

3. 3 Groei

   Hoe kun je die kasstroom aanmerkelijk vergroten — en hoe zeker kun je daarvan zijn?

Feitelijk komen alle rekenmethodes dus in de basis neer op die drie grootheden. Je kunt allerlei ingewikkelde formules gebruiken — daarmee zal ik u in dit artikel niet vermoeien. Voor u als ondernemer is van belang dat bij verkoop duidelijk is wat de momentane kasstroom is, zonder dat die om allerlei redenen gedrukt is.

De voorbereiding voor een geslaagde verkoop/overdracht vraagt dan ook een veel langere periode van voorbereiding dan veelal wordt gedacht.

Welke algemene, economische invloeden spelen een rol?

Los van bovengenoemde punten zijn de heersende economische omstandigheden natuurlijk ook van invloed. Met name de rentestand speelt een rol. Tegen welk percentage kun je zonder risico een zeker rendement verkrijgen — bijvoorbeeld in staatsobligaties of andere vastrentende waarden? Dat percentage is de laatste jaren alleen maar lager geworden, dus met een beperkt risico is het al snel interessant om je geld in een bedrijf te steken om zo een beter rendement te ontvangen dan met geld "op de bank zetten".

Hoe met al deze informatie om te gaan?

Als het om het berekenen van de waarde/prijs voor je onderneming gaat is mijn credo altijd: begin een ruim aantal jaren van tevoren en focus je op de kasstroom. Deze insteek is een hele andere strategie dan veel ondernemers tot dan toe hanteerden, en dat vraagt een hele andere denktrant.

De ervaring leert dat er geruime tijd nodig is om die switch te realiseren en ook in de bedrijfsresultaten daadwerkelijk tot uitdrukking te laten komen. Denk daarbij eerder aan een aantal jaren dan in een aantal maanden. Het neerzetten van een representatieve kasstroom — en die ook nog vast laten leggen in een serie opvolgende jaarrekeningen — vraagt sowieso al een meer-jaren aanpak.

Het zwart-op-wit realiseren van de mogelijkheden in de kasstroom is de beste manier om de waarde naar de toekomst te onderstrepen en zodoende ook de prijs voor de aandelen van de onderneming fors te laten stijgen.

Eerder heb ik deze aanpak uiteengezet in de VALUE PRO methode. Als je hierover meer wilt weten, vraag dan gerust het whitepaper aan en lees verder over het wel en wee van deze methode.

Bezig zijn met de waarde — en met name de kasstroom — van de onderneming levert richting de uiteindelijke verkoop veel op en zorgt ook voor een beheerst traject om tot een goed ondernemerspensioen te komen.

Tot slot

Bedrijfswaarde berekenen blijft een lastige exercitie en er wordt vaak heel gewichtig over gedaan met allerlei ingewikkelde termen. In de basis is het echter simpel — en ik pleit er ook voor om het simpel te houden. Belangrijke vraag vooraf: "Met welk doel ga je de berekening doen?"

Beperk je het tot de momentane situatie, of kijk je naar de toekomst en hoe een potentiële koper de onderneming tot in lengte van jaren er jaar op jaar een mooie som geld mee kan verdienen? Een goede voorbereiding is het halve werk en de inzet van een ervaren deskundige helpt om je in dit traject van waardecreatie naar verkoop te adviseren en te begeleiden. Voor veel ondernemers is dit tenslotte geen dagelijkse kost.